BOZCAADA



Bozcaada,Çanakkale Boğazı’nın Ege ağzının 18 deniz mili güneyinde;doğuda Kumburnu mevkiine 3,Geyiklinin yük İskelesine 5 deniz mili uzaklıktadır.30 derece 48 dakika kuzey paraleli ile 26 derece 02 dakika doğu meridyeni arasında yer alan Bozcaada,Gökçeada’ya da 29 mil uzaklıktadır. Çevresi 14 mil tutan Bozcaada, etrafındaki irili ufaklı adacıklar dahil olmak üzere yaklaşık 42 km. karelik yüz ölçümüne sahiptir.En yüksek yeri 192 metrelik Göztepe’dir. Tipik Akdeniz iklimini andırmakla beraber,boğazın tam çıkışında bulunması nedeniyle kuzey rüzgarlarını fazlaca alır.Dolayısıyla Akdeniz ikliminin yazları sıcak ve kurak,kışları ılık ve yağışlı özelliği; Bozcaada’da yazları serin ve kurak,kışları ılık ve az yağışlı olarak görülür.Aylara göre ortalama nispi nem %70’in altına düşmez.Bitki örtüsü genellikle makilik olmakla beraber,güneybatı tarafında çamlıklar yer alır.Adanın tamamına yakını nefis şaraplık üzüm bağları ile kaplıdır.Adanın kuzeydoğusunda Eski Kale,Erenler Burnu,doğusunda Tabya, güneyinde Tuz, Kocatarla, Mermer, Sulubahçe, Habbeli Burnu, batısında Batı Burnu,kuzeyinde Killik Burnu olmak üzere 12 burnu, bu burunlar arasında da 11 koyu vardır.Bozcaada’nın yakın çevresindeki irili ufaklı on adet adacık vardır.Türklerin Bozcaada ile ilişkileri 14.yy’ın ilk yarısında,beylikler dönemindedir.1328-29 yıllarında Bozcaada,Aydınoğlu Umur Bey’in 8 gemi ile yaptığı baskına karşı koyamaz.1403 yılında Bozcaada’ya uğrayan İspanyol gezgini Clavio adada harap bir kale olduğunu yazar.Ticaret amacıyla gelen kendi gemilerini korsan gemilerinden korumak üzere Venedik ve Cenevizlilerin ortaklaşa yaptıkları kalenin kalıntısıdır bu. Anadolu kıyılarının Türk’ler tarafından fethi ve İstanbul kuşatmasının yakınlaştığı dönemlerde ise buralarda kalamayacaklarını anladıklarından, kaleyi yıkarak Akdeniz’in güneyine çekilmeye karar vermişlerdir. Bozcaada 1455-56’da Fatih Sultan Mehmet’in donanma komutanı Hamza bey tarafından Venediklilerden alınmış ve Ege’de Türklerin eline geçen ilk ada olmuştur.Bu arada İstanbul’un fethiyle Venediklilerin doğu ticareti aksadığından kısa süre sonra ilk Osmanlı-Venedik savaşları (1463 -1479) patlak vermiştir.16 yıl süren bu savaşlardan,Venedik zaman zaman çok sayıda Avrupa devleti ile birleşerek,bir ara Bozcaada’yı ele geçirmiş ve üs yapmıştır.1479’da Türklerin üstünlüğü ile biten savaşlar sonunda adaya Türk Bayrağını çeken Gedik Ahmet Paşa,adayı güçlendirerek kaleyi yeniden yaptırmış ve Anadolu’dan insan getirerek “her türlü vergiden muaf”olmak üzere Bozcaada’ya yerleştirmiştir.Bu devrede Bozcaada,Geli bolu sancağına bağlanarak Kaptan paşa eyaleti içine alınmıştır. III. Mehmet zamanında (1595-1603) Bozcaada padişah hasları arasındadır.Sultan İbrahim devrinde (1640-1648) Venedik devletine savaş ilan eden Osmanlı devleti,Girit’in fethine karar verir.1645 yılından 1699 yılına kadar sürecek olan bu savaşların ilk yıllarında Venedikliler,Girit’e yardım gitmesini önlemek amacıyla Çanakkale Boğazı’na kadar ilerleyip,boğaz önündeki adaları bu arada Bozcaada’yı da işgal ederler.Kısa zamanda Rumeli Beylerbeyi Küçük Hasan Paşa’nın ordusu Bozcaada’yı geri alır.Sadrazam Köprülü Mehmet Paşa Girit işini çözmek için önce Çanakkale Boğazı’nı açmayı hedefler. 1661’de Venedikliler Bozcaada’yı yakarak geri çekilir. Köprülü bizzat adaya gelir.Gerekli onarımı yaptırır.Sultan 2.Mustafa zamanında 1697’de Venediklilerle Mazomort Hasan Paşa komutasındaki Osmanlı donanması Bozcaada açıklarındaki savaşta Venediklileri yener ve Mora’ya kadar kaçırtır.1768-1774 Osmanlı-Rus savaşı sırasında Çeşme’deki Türk donanmasını yakan Rus’lar bir ara Ege’ye hakim olurlar.Limni ve Bozcaada’yı işgal ederler,fakat Cezayirli Hasan Paşa buraları geri alır. 1806-1812 Osmanlı-Rus savaşında Seydi Ali Paşa,Rusları boğazdan tamamen temizler.1913 yılında,Balkan savaşı sonrası Yunanlılarla yapılan Atina anlaşmasında Osmanlı devleti,Avrupa devletlerinin Ege adaları hakkındaki kararlarını kabul etmez.Daha bu tartışmalar sonuçlanmadan I.Dünya savaşı çıkar ve “Adalar sorunu” Lozan anlaşması ile çözülür.Bozcaada,Çanakkale savaşları sırasında İngiliz ve Fransızlar tarafından üs olarak kullanılır. Lozan anlaşmasına kadar çok sıkıntılı günler geçiren Bozcaada 20 Eylül 1923 Perşembe günü Hızır Reis gambotu ile gelen Türk idarecileri ve emniyet kuvvetlerince teslim alınır.

Döviz

1 $ = 1,76 TL
1 € = 2,34 TL
263065 Ziyaretçi

Sözlük